INTERNATIONALE DAG VAN DE COOPERATIE

Op 3 juli vieren we de Internationale Dag van de Coöperatie. Na een bewogen 2020, dat getekend werd door een verstoring van de Europese eenheidsmarkt door Brexit en de mondiale onzekerheid door de Covid-19 pandemie en algemene lockdowns, werd nogmaals bewezen dat men samen sterker is dan alleen. Als thema voor 2021 werd dan ook gekozen voor ‘Rebuild better together’.

Met de verschillende groenten- en fruitveilingen is de groenten- en fruitsector in België bijzonder efficiënt georganiseerd, voortbouwend op een lange traditie van georganiseerd afnemen en aankopen. Eind 19de eeuw begonnen kleine producenten, tot dan overgeleverd aan de willekeur van de handel, zich te organiseren als verzet tegen het gebrek aan transparantie en de sterkere positie van de afnemers. Deze georganiseerde verkoopsystemen waren de voorlopers van de huidige veilingen. Die lokale veilingen groeiden uit en fusioneerden tot grotere entiteiten in de tweede helft van de 20ste eeuw. België wordt vandaag gekenmerkt door grote en efficiënte coöperatieve afzetstructuren voor groenten en fruit: Belgische Fruitveiling, BelOrta, Coöperatie Hoogstraten, Limburgse Tuinbouwveiling en REO Veiling. De telers zijn de eigenaar van de veilingen en door de grote betrokkenheid is er collectieve, democratische, duurzame besluitvorming.

Maar een coöperatie is meer – veel meer – dan louter een afnemer en aanbieder van groenten en fruit. Coöperaties leveren hun leden een totaalpakket aan diensten waarbij het welzijn van de teler en van zijn of haar bedrijf op de lange termijn centraal staat. Met andere woorden: coöperaties zijn de ultieme bescherming van de telers tegen de uitdagingen in onze sector. In 2020 bleek dat producentenorganisaties zelfs in de meest uitzonderlijke omstandigheden in staat zijn om hun meerwaarde te bewijzen.

Dat doen ze ook door het stimuleren van innovatie en onderzoek. Er wordt onder meer ingezet op betere logistiek, duurzamere verpakkingen en ze werken ook samen op vlak van onder andere IT. Zo werd in 2020 het Care4Growing project gelanceerd, een coöperatief project rond datavergaring en digitalisering in de land- en tuinbouwsector. Met dit multifunctionele platform zorgt Care4Growing ervoor dat elke teler over een mobiel hulpmiddel beschikt dat hem bij zijn dagelijkse taken ondersteunt en het werken efficiënter maakt.

Met andere woorden, in tijden van mondiale onzekerheid hebben de veilingen bewezen dat de kracht en weerbaarheid van de sector in coöperatie ligt.